30 november 2011

Europarlementariërs Sargentini (GroenLinks) en Wikström (Liberalen) vinden dat er Europese regels moeten komen voor de voogdij over alleenstaande minderjarige vreemdelingen. Op 30 november 2011 namen zij een rapport in ontvangst en verbonden zij zich als ambassadeurs aan de kwaliteitsstandaarden voor voogden. Defence for Children is zeer verheugd over de steun van de Europarlementariërs. De eerste stap is gezet om voogden van alleenstaande minderjarigen te sterken in hun werk zodat ze beter kunnen opkomen voor de belangen van deze kinderen.

De bescherming en zorg die alleenstaande minderjarigen krijgen van hun voogd varieert per land waar het kind (vaak willekeurig) is binnengekomen. De huidige verschillen in de mate van bescherming die deze kinderen ontvangen in Europese landen is onacceptabel. Alle Europese landen hebben het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind (hierna: Kinderrechtenverdrag) ondertekend. Daarin staat ook de plicht om de specifieke behoeften van alleenstaande minderjarigen in acht te nemen. Sargentini is enthousiast over de kwaliteitsstandaarden die het resultaat zijn van een project dat door Defence for Children werd gecoördineerd in acht Europese landen: "We gaan de standaarden voor voogden nu overal promoten als het gaat over alleenstaande minderjarigen. Maar er is denk ik wel meer nodig. Er moeten Europese regels komen over de kwalificaties van voogden". Dit idee zal Defence for Children meenemen in de ontwikkeling van een vervolgproject.

Tijdens de lancering van de voogdijstandaarden in het Europees Parlement spraken ook een voormalige alleenstaande minderjarige vreemdeling en haar voogd. Weinig deelnemers aan de lancering konden de ogen droog houden, toen de eerste vertelde over haar zorgen als negenjarig meisje alleen op een gevaarlijke reis. Met onder de ene arm haar achtjarige broertje en onder de andere haar zevenjarig zusje. Als alleenstaande minderjarige wantrouwde zij haar voogd in het begin, zoals ze alle onbekenden wantrouwde. "Ik wou alleen maar afstand houden en mijn zusje beschermen". Haar toenmalige voogd vertelde hoe ze tijd nam om het meisje op haar gemak te stellen en te leren kennen. Het meisje is inmiddels een vrouw geworden en vertelde haar verhaal omdat ze zich zorgen maakt over alleenstaande minderjarigen die nu Europa binnenkomen. "Ik heb de warme en hartelijke kant van Europa mogen ervaren, kreeg ruimte en begeleiding om trauma's te verwerken en om talenten te ontplooien. Maar bovenal kreeg ik vertrouwen. Ik mocht er zijn. Wanneer ik nu Nederland binnen zou komen, wachtte mij een ijzig onthaal". 

Europarlementariër Wikström (Liberalen) was, net als Sargentini, zeer geraakt door het verhaal van de voormalige alleenstaande minderjarige vreemdeling en was zeer overtuigd om met de kwaliteitsstandaarden aan het werk te gaan. Ze wilde wel graag een elfde standaard toevoegen: "Voogden moeten hun hoofd koel houden, hun hart warm en hun handen schoon." De voormalige alleenstaande minderjarige voegde desgevraagd toe dat voogden vooral niet moeten vergeten dat hun pupillen kinderen zijn die rust en veiligheid nodig hebben. "Praat met ze, speel met ze. Geef ze een teddybeer en zorg dat ze weer kind kunnen zijn."

"Voogden van alleenstaande minderjarige vreemdelingen hebben vanaf nu een krachtig wapen in handen om hun positie te versterken", zei Martine Goeman (projectleider) van Defence for Children tijdens de lancering. Op grond van het Kinderrechtenverdrag zou de mening van voogden veel zwaarder mee moeten wegen in de beslissingen die over alleenstaande minderjarigen worden genomen. Ook zouden ze meer tijd per kind moeten kunnen besteden en bijvoorbeeld een rol moeten spelen in de veilige terugkeer van kinderen, als dat aan de orde is. De kwaliteitsstandaarden geven invulling aan deze belangrijke taken van voogden. 

Goeman wees op de actualiteit. De Noorse autoriteiten hebben een overeenkomst met Afghaanse autoriteiten gesloten om een opvanghuis in Kabul op te richten, zodat jonge Afghaanse asielzoekers teruggestuurd kunnen worden. Ook de Nederlandse regering wil liever vandaag dan morgen een weeshuis in Afghanistan en misschien ook wel in Somalië en Irak, omdat uit die drie landen de meeste jonge asielzoekers komen. "Hebben de voogden in Noorwegen mee kunnen denken over dat plan van een weeshuis?", vroeg Goeman. "Hebben zij hun visie of dit in het belang van hun pupillen was ergens kunnen uiten en is die visie serieus genomen, zo serieus als op grond van het Kinderrechtenverdrag zou moeten?" Met de kwaliteitsstandaarden in de hand kunnen de voogden zich gesterkt voelen en meer inspraak voor zichzelf en hun pupillen afdwingen. 

• Lees hier de Nederlandse vertaling van de voogdijstandaarden.  
• Lees hier het volledige internationale rapport.
• Voor meer informatie of een interview met Judith Sargentini (Europarlementariër voor GroenLinks) kunt u contact opnemen met: Martine Goeman. E-mail: m.goeman@defenceforchildren.nl of telefoonnummer: 071-516 09 80.