30 januari 2009

Het VN-Kinderrechtencomité kijkt uit naar de Kinderombudsman die in aantocht is, zo laat het Comité op 30 januari 2009 weten in zijn 'Concluding Observations' over de kinderrechtenprestaties in Nederland. Maar wachtlijsten in de jeugdzorg zijn onacceptabel en jongeren mogen niet onder het volwassenenstrafrecht berecht worden, oordeelt het Comité. Het Comité maakt zich zorgen over het opsluiten van 'illegale' kinderen en over de opvang van minderjarige slachtoffers van (seksuele) uitbuiting. Dit betekent dat het Comité de zorgen van de kinderrechtenorganisaties in Nederland deelt.

De kinderrechtenorganisaties van Nederland zien veel van hun jarenlange werk terug in de aanbevelingen van het VN-Kinderrechtencomité. Het Kinderrechtencollectief ging samen met een jongerendelegatie in oktober 2008 al naar Genève om het VN-Kinderrechtencomité te informeren over de kinderrechtenzorgen in Nederland.

Het Comité verwelkomt het wetsvoorstel om een Kinderombudsman aan te stellen en spoort aan om de positieve ontwikkelingen nu voort te zetten en geen verdere vertraging in het proces op te lopen. Het Comité benadrukt dat de Kinderombudsman herkenbaar en goed bereikbaar moet zijn voor kinderen.

Het Comité vindt dat kinderrechten een vast onderdeel van het onderwijsprogramma moeten uitmaken, iets waar ook het Kinderrechtencollectief al jaren voor strijdt.

Het Comité roept te regering op om te zorgen voor volledige en effectieve bescherming tegen discriminatie van kinderen op grond van hun ras, kleur, geslacht, taal, religie, politieke of andere overtuiging, nationale, etnische of sociale afkomst, eigendommen, handicap, geboorte of andere status en om maatregelen om extra kwetsbare kinderen zoals asielzoekers en vluchtelingen en kinderen uit etnische minderheden extra te beschermen.

Het beginsel van het belang van het kind, zoals verwoord in artikel 3 van het Kinderrechtenverdrag, moet beter worden toegepast in wetgeving en juridische uitspraken en in alle projecten, programma's en voorzieningen die invloed hebben op kinderen.

Het Comité roept Nederland op om onmiddellijk actie te ondernemen tegen het samen plaatsen in een gesloten instelling van jongeren die bescherming nodig hebben en jongeren die een straf uit moeten zitten. Verder uit het Comité zorgen over de lange wachtlijsten. Jeugdigen moeten lang wachten alvorens zij ergens geplaatst kunnen worden en er bestaan eveneens lange wachtlijsten voor de geestelijke jeugdgezondheidszorg. Het Comité maakt zich zorgen over de vele wisselingen in de plaatsingen en dat jeugdigen gebrek hebben aan één vaste gezinsvoogd of hulpverlener die zorg draagt voor de continuïteit in de hulpverlening. De regering wordt geprezen voor de gevoerde campagne om meer pleegouders te werven maar geeft aan dat momenteel in Nederland nog teveel nadruk ligt op residentiële plaatsing in plaats van op plaatsing in gezinsverband. Verder dringt het Comité aan op trainingen voor hulpverleners die vermoedens van kindermishandeling zouden moeten melden.

Het Comité uit net als bij de vorige rapportage zorgen over het toegenomen gebruik van preventieve hechtenis van minderjarigen in Nederland en de mogelijkheid om 16 en 17 jarigen te berechten volgens het volwassenenstrafrecht. Nederland moet overwegen de wet te herzien zodat minderjarigen niet als volwassenen kunnen worden berecht, vindt het Comité.

Nederland voldoet daarnaast niet aan het vereiste uit het Verdrag dat stelt dat de vrijheidsbeneming van minderjarige overtreders alleen kan worden toegepast als uiterste middel en voor de kortst mogelijke passende duur. Nederland moet meer inzetten op preventie, het ontwikkelen van alternatieven voor vrijheidsbeneming en op een goede en effectieve behandeling van kinderen die vanwege een strafbaar feit in een justitiële jeugdinrichting zitten.

Het Comité vindt dat de overheid zijn inspanningen moet versterken om te voorkomen dat minderjarigen slachtoffer worden van (seksuele) uitbuiting. Bijvoorbeeld door te zorgen voor verbetering van de registratie en door meer onderzoek te doen naar kinderpornografie, jeugdprostitutie en kindersekstoerisme. Er moet een nationaal plan voor een samenhangende landelijke aanpak van (seksuele) uitbuiting van kinderen komen.

Minderjarige slachtoffers van (seksuele) uitbuiting moeten beter beschermd te worden, vindt het Kinderrechtencomité. Hulpverleners, politie en justitie dienen daarom speciale training te krijgen zodat zij weten hoe ze op een kindvriendelijke manier kunnen reageren op de speciale behoeften van minderjarigen.

Ook vindt het Comité dat de overheid moet zorgen voor gespecialiseerde opvang en hulp aan minderjarige slachtoffers. Bovendien moet de vervolging van daders krachtiger aangepakt worden. En er dient ook beter samengewerkt te worden met andere landen. De Nederlandse politie moet daarvoor meer menskracht, kennis en middelen krijgen.

Het Comité is bezorgd over het opsluiten van 'illegale' kinderen en roept de regering op om vreemdelingenbewaring bij alleenstaande minderjarige vreemdelingen en bij gezinnen met kinderen verder terug te dringen.

Verder maakt het Comité helder dat alle kinderen dezelfde rechten hebben en dat vreemdelingenkinderen dus gelijke toegang tot gezondheidszorg, onderwijs en voorzieningen horen te hebben als andere kinderen. 

Het Kinderrechtencollectief organiseert op 19 februari 2009 in Nieuwspoort een startbijeenkomst met Minister Rouvoet voor Jeugd en Gezin om invulling te geven aan de aanbevelingen. De minister, jongeren, Kamerleden en mensen uit het werkveld zoals bijzonder hoogleraar Jeugdrechtspleging Ido Weijers, voorzitter van de MOgroep Jeugdzorg, Hans Kamps, advocaat vreemdelingenrecht Frank van Haren en de Nationaal Rapporteur Mensenhandel Corinne Dettmeijer, leggen samen de eerste bouwstenen voor een kinderrechtenactieplan. Gespreksleider is Alex Brenninkmeijer, de Nationale Ombudsman. Er zijn geen plaatsen meer beschikbaar. Klik hier voor het programma.

Het Kinderrechtencollectief is een coalitie ter bevordering van rechten van kinderen en bestaat uit Defence for Children - ECPAT, Unicef Nederland, De Landelijke Verenging van Kinder- en Jongerenrechtswinkels, de Nationale Jeugdraad, Plan Nederland, Save the Children Nederland, Jantje Beton, Cordaid en de Stichting Kinderpostzegels Nederland met als adviseur het Nederlands Jeugdinstituut. Zie voor meer informatie over het Kinderrechtencollectief: www.kinderrechten.nl.

Dit is de derde rapportage van Nederland over de naleving van het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind en de eerste rapportage over het Facultatief Protocol inzake de verkoop van kinderen, kinderprostitutie en kinderpornografie bij het Verdrag. Het Kinderrechtencollectief heeft met steun van vijftig organisaties in Nederland twee rapporten geschreven over de belangrijkste kinderrechtenzorgen in Nederland. Klik hier voor deze rapporten en die van de regering.

Klik hier voor de aanbevelingen aangaande het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind en klik hier voor de aanbevelingen aangaande het Facultatieve Protocol inzake de verkoop van kinderen, kinderprostitutie en kinderpornografie.

Klik hier voor de reactie van de Nederlandse overheid op de aanbevelingen van het Comité.
Klik hier voor een interview met Jan-Pieter Kleijburg (directeur Defence for Children en voorzitter Kinderrechtencollectief) over de aanbevelingen van het Kinderrechtencomité.